Ceny złota wzrosły we wtorek w nadziei na złagodzenie napięć na Bliskim Wschodzie, jednak metal ten nadal zmierza w kierunku najgorszych miesięcznych wyników od ponad 17 lat, gdyż wysokie ceny energii osłabiły oczekiwania na obniżki stóp procentowych w USA w tym roku.

Cena złota spot wzrosła o 1,5% do 4578,89 USD za uncję, a kontrakty terminowe na złoto w USA z dostawą w kwietniu wzrosły o 1,2% do 4611,30 USD za uncję. Dolar amerykański osłabił się, co sprawiło, że towary denominowane w dolarach stały się bardziej atrakcyjne dla posiadaczy innych walut.

Ilya Spivak, szef działu globalnej makroekonomii w Tastylive, powiedział: „Ceny złota odbijają na początku sesji w regionie Azji i Pacyfiku po tym, jak prezydent USA Donald Trump powiedział swoim współpracownikom, że jest gotowy zakończyć amerykańską kampanię wojskową przeciwko Iranowi… wywołało to reakcję wrażliwą na ryzyko na rynkach finansowych”.

Spivak dodał, że złoto „było w ciągu ostatniego tygodnia generalnie stabilne, ze znaczącym wzrostem w ubiegły piątek i spadkiem rentowności obligacji skarbowych, co sugeruje, że rynki zaczynają postrzegać konflikt w Iranie jako potencjalne ryzyko gospodarcze”.

Cena złota spadła w tym miesiącu o ponad 13%, co oznacza największy miesięczny spadek od października 2008 roku, pod presją silniejszego dolara amerykańskiego i malejących oczekiwań na obniżki stóp procentowych przez Rezerwę Federalną w tym roku. Jednak w bieżącym kwartale utrzymuje się na poziomie 5%.

Inwestorzy uważają obecnie, że prawdopodobieństwo obniżek stóp procentowych przez Fed w tym roku jest minimalne, ponieważ utrzymujące się wysokie ceny energii mogą napędzać inflację. Złoto zazwyczaj zyskuje na wartości w otoczeniu niskich stóp procentowych, ponieważ jest aktywem niedochodowym.

Przed wybuchem konfliktu na Bliskim Wschodzie oczekiwania wskazywały na dwie potencjalne obniżki stóp procentowych przez Rezerwę Federalną w tym roku, zgodnie z danymi narzędzia FedWatch firmy CME Group. Prezes Rezerwy Federalnej Jerome Powell powiedział w poniedziałek, że bank centralny może pozwolić sobie na oczekiwanie i ocenę wpływu konfliktu na gospodarkę i inflację, zauważając, że szoki cenowe ropy naftowej są zazwyczaj postrzegane jako przejściowe.

Tymczasem cena spot srebra wzrosła o 3,3% do 72,27 dolarów za uncję, cena platyny zyskała 1% do 1916,77 dolarów, a cena palladu wzrosła o 2,3% do 1437,76 dolarów.

Podsumowując, złoto korzysta z krótkoterminowego wsparcia wynikającego ze słabnących napięć geopolitycznych, jednak nadal znajduje się pod presją strukturalną ze strony silnego dolara i oczekiwań dotyczących polityki pieniężnej USA.

Światowy handel nawozami i amoniakiem stoi pod dużą presją z powodu zamknięcia Cieśniny Ormuz, a także utrzymującej się niepewności wokół negocjacji dyplomatycznych między Stanami Zjednoczonymi a Iranem.

Według mapy globalnego handlu Rystad Energy z 2025 roku, około 15% światowego handlu amoniakiem i 21% handlu mocznikiem – nawozem bogatym w azot – jest powiązane z eksporterami, na których zamknięcie cieśniny może mieć wpływ. Należą do nich główni producenci z Bliskiego Wschodu, tacy jak Arabia Saudyjska i Katar, a także Kuwejt, Bahrajn, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Iran i Irak.

Analiza firmy wskazuje, że dalsze zakłócenia logistyczne mogą zagrozić i tak już nadwyrężonym rynkom amoniaku i mocznika, a także potencjalnie rozprzestrzenić się na łańcuchy dostaw żywności i produktów rolnych, szczególnie w krajach najbardziej zależnych od tych przepływów handlowych.

Zagrożenia dla bezpieczeństwa żywnościowego

Minh Khoi Le, starszy wiceprezes i szef działu globalnego wodoru w Rystad Energy, powiedział, że przesłanie dla decydentów i nabywców jest jasne: bezpieczeństwo energetyczne jest bezpośrednio powiązane z bezpieczeństwem żywnościowym.

Ponad jedna piąta eksportu mocznika od producentów z Bliskiego Wschodu ma bezpośredni wpływ na produkcję rolną. Indie należą do najbardziej narażonych, importując od 6% do 8% swoich nawozów z krajów Zatoki Perskiej.

Długotrwałe zamknięcie cieśniny może szybko przełożyć się na konkretne zagrożenia gospodarcze, w tym potencjalne niedobory żywności, zakłócenia w produkcji przemysłowej, problemy z dostawami wody i szersze zagrożenia globalne, w zależności od czasu trwania konfliktu.

Najbardziej narażone kraje

Oprócz Indii, również kilka krajów Azji i Pacyfiku jest w dużej mierze zależnych od przepływu nawozów przez cieśninę, w tym Korea Południowa, Tajlandia i Australia.

Kraje obu Ameryk również są uzależnione od tych dostaw, zwłaszcza Stany Zjednoczone i Brazylia.

W przypadku zakłóceń w dostawach, główni importerzy — na czele z Indiami i Koreą Południową — będą musieli poszukać alternatywnych źródeł, aby zaspokoić swoje zapotrzebowanie na amoniak.

Rosnące globalne koszty produkcji

Producenci posiadający aktywa w innych regionach mogą zwiększyć produkcję, ale zakłady te są zazwyczaj zlokalizowane w regionach o wyższych kosztach, takich jak Europa. Może to doprowadzić do wzrostu cen żywności i nasilenia globalnej presji inflacyjnej.

Czy zielony amoniak może być rozwiązaniem?

Niektórzy eksperci widzą zielony amoniak, czyli e-amoniak produkowany z odnawialnych źródeł energii zamiast paliw kopalnych, jako potencjalne długoterminowe rozwiązanie, które poprawi bezpieczeństwo dostaw.

Koncepcja ta zyskała już wcześniej rozgłos jako sposób na wzmocnienie bezpieczeństwa energetycznego Europy po inwazji Rosji na Ukrainę w 2022 roku, ale nie doczekała się jeszcze powszechnego zastosowania. W Chinach trwają obecnie projekty pilotażowe, choć jej zdolność do zastąpienia konwencjonalnych nawozów pozostaje niepewna.

Mimo że produkcja zielonego amoniaku jest na ogół droższa, ostatnie przetargi w Indiach wykazały ceny zbliżone do cen amoniaku konwencjonalnego.

Ostatnie umowy w tym zakresie obejmują umowę pomiędzy Uniper i AM Green dotyczącą produkcji zielonego amoniaku w Indiach na eksport do Europy, a także umowy dotyczące odbioru pomiędzy Yara International i ATOME Energy w Urugwaju.

Jednakże nie przewiduje się, aby produkcja w większości tych projektów rozpoczęła się przed rokiem 2030, co ogranicza ich możliwości złagodzenia presji rynkowej w najbliższej przyszłości.

Skala handlu zagrożonego

Globalny handel amoniakiem wyniósł około 10,9 mln ton rocznie w 2025 r., w porównaniu z 12,3 mln ton w 2024 r. Około 15% tego handlu może ucierpieć, jeśli Cieśnina Ormuz pozostanie zamknięta, w szczególności jeśli chodzi o dostawy pochodzące ze wschodniego wybrzeża Arabii Saudyjskiej.

Globalny handel mocznikiem osiągnął w 2025 r. wielkość około 50,8 mln ton rocznie, z czego około 10,6 mln ton pochodziło z krajów dotkniętych zakłóceniami, w szczególności z Arabii Saudyjskiej, Kataru i Zjednoczonych Emiratów Arabskich.

Z tej ilości około 2,2 miliona ton wyeksportowano do Indii, co podkreśla duże uzależnienie tego kraju od nawozów z Bliskiego Wschodu.

Inni główni importerzy mocznika z tego regionu to Tajlandia, Australia, Brazylia i Stany Zjednoczone.

Rosnąca presja na handel nawozami

To nie pierwszy wstrząs, jaki dotknął światowy rynek nawozów. Rosyjski eksport znacząco spadł po wojnie na Ukrainie, ale nadal stanowił około 5% światowego handlu amoniakiem i 15% eksportu mocznika w 2025 roku.

Ostatnie wydarzenia na Bliskim Wschodzie dodają kolejny poziom ryzyka do i tak już napiętej sytuacji na światowym rynku nawozów, uwypuklając koncentrację podaży wśród ograniczonej liczby producentów i newralgicznych punktów newralgicznych na morzu.

Główne indeksy giełdy Wall Street wzrosły we wtorek, gdyż rynki oczekiwały na raport sugerujący potencjalną deeskalację konfliktu na Bliskim Wschodzie, co spowodowało największe miesięczne spadki indeksów S&P 500 i Dow Jones od lat.

Dziennik „Wall Street Journal” poinformował w poniedziałek, że prezydent USA Donald Trump powiedział swoim współpracownikom, iż jest gotowy zakończyć działania militarne przeciwko Iranowi, nawet jeśli Cieśnina Ormuz pozostanie w dużej mierze zamknięta. Przyczyniło się to do złagodzenia obaw niektórych inwestorów.

Trwający miesiąc konflikt odbił się na rynkach światowych, stawiając indeksy S&P 500 i Dow Jones na drodze do największego miesięcznego spadku od września 2022 r., a indeks S&P 500 zmierza w kierunku najgorszego kwartalnego wyniku od tego samego roku.

Chociaż ceny ropy naftowej były we wtorek zmienne, wciąż zmierzają w kierunku rekordowych miesięcznych wzrostów. Sektor energetyczny indeksu S&P 500 wzrósł w marcu o ponad 11%, co czyni go jedynym sektorem, który ma zakończyć miesiąc na plusie i odnotować największy kwartalny wzrost w historii.

Mark Malek, dyrektor ds. inwestycji w Siebert Financial, powiedział: „Ruchy na rynku odzwierciedlają to, co inwestorzy chcą zobaczyć i usłyszeć, a chcą usłyszeć, że rozwiązanie nastąpi szybko”. Dodał, że rosnące ceny ropy naftowej spowodowane zamknięciem Cieśniny Ormuz ostatecznie „zaszkodzą gospodarce”.

Tymczasem sektor technologiczny S&P 500 wzrósł o 2% po wyprzedaży na początku tego kwartału, napędzanej obawami o wysokie plany inwestycyjne i wpływ innowacji opartych na sztucznej inteligencji na usługi oprogramowania. Akcje poszczególnych spółek również zyskały, a CoreWeave zyskało 8,4% po pozyskaniu pożyczki w wysokości 8,5 miliarda dolarów na rozbudowę infrastruktury AI.

Akcje Marvell Technology wzrosły o 6,8% po inwestycji Nvidii o wartości 2 miliardów dolarów. Akcje Meta wzrosły o 3,9%, a Alphabet o 2,5%, co spowodowało wzrost sektora usług komunikacyjnych o 2,2%.

Dziewięć z jedenastu głównych sektorów indeksu S&P 500 odnotowało wzrosty w trakcie sesji. O godz. 10:05 czasu wschodniego indeks Dow Jones Industrial Average wzrósł o 627,92 punktu, czyli 1,39%, do 45 844,06, podczas gdy S&P 500 zyskał 103,78 punktu, czyli 1,64%, do 6447,50, a Nasdaq Composite wzrósł o 432,71 punktu, czyli 2,08%, do 21 227,35.

Dane z lutowego raportu o wolnych miejscach pracy pokazały, że liczba wakatów spadła do 6,882 mln, nieznacznie poniżej oczekiwań rynkowych na poziomie 6,918 mln, a indeks zaufania konsumentów przekroczył prognozy. Rynki oczekują również na komentarze decydentów Rezerwy Federalnej, w tym Austana Goolsbee i Michelle Bowman, które miałyby dać sygnały dotyczące przyszłej ścieżki polityki pieniężnej.

Według narzędzia CME FedWatch, od początku konfliktu rosnące ceny ropy naftowej wywołały ponowne obawy o inflację, co skłoniło uczestników rynku do wykluczenia możliwości złagodzenia polityki pieniężnej przez Rezerwę Federalną w tym roku. Przed wojną spodziewano się dwóch obniżek stóp procentowych.

Wśród innych akcji, akcje McCormick spadły o 6%, a Unilever zgodził się na wydzielenie swojego działu spożywczego i połączenie go z McCormick w ramach transakcji gotówkowo-akcyjnej o wartości około 44,8 miliarda dolarów. Akcje Constellation Energy spadły o 7,1% po tym, jak prognozowano zyski na 2026 rok poniżej oczekiwań Wall Street.

Na giełdzie nowojorskiej (NYSE) akcje zyskujące przewyższały akcje tracące w stosunku 5,23 do 1, podczas gdy na Nasdaq stosunek ten wyniósł 4,21 do 1. Indeks S&P 500 odnotował trzy nowe 52-tygodniowe maksima i trzy nowe minima, a indeks Nasdaq Composite odnotował 19 nowych maksimów i 85 nowych minimów.

Ceny aluminium zanotowały w tym miesiącu rekordowy wzrost, ponieważ wojna na Bliskim Wschodzie zakłóciła dostawy i uszkodziła lokalne zakłady produkcyjne, co doprowadziło do zacieśnienia rynku światowego.

Cena lekkiego metalu przekroczyła 3500 dolarów za tonę w Londynie, zmierzając do miesięcznych wzrostów o ponad 12%, najwyższego poziomu od kwietnia 2018 roku, pomimo szerszego trendu spadkowego cen metali w marcu. Surowce, w tym metale nieszlachetne, silnie odczuły skutki konfliktu z udziałem Stanów Zjednoczonych, Izraela i Iranu. Region Zatoki Perskiej odpowiada za około jedną dziesiątą światowej produkcji aluminium, a eksport został ograniczony z powodu zamknięcia Cieśniny Ormuz, a także ataków dronów i rakiet na zakłady Aluminium Bahrain BSC i Emirates Global Aluminium PJSC.

Chociaż obie firmy nie wyjaśniły jeszcze dokładnego zakresu szkód w swoich zakładach, nadal panuje niepewność co do wpływu na równowagę podaży i popytu. Analityk Bernard Dahdah z Natixis SA stwierdził w nocie, że produkcja z zakładu EGA w Al Taweelah, o wydajności 1,6 miliona ton rocznie, może być uznana za „nieosiągalną” w dłuższej perspektywie. Mogłoby to spowodować przesunięcie rynku z nadwyżki 200 000 ton do deficytu około 1,3 miliona ton w przyszłym roku. Ocena Dahdah opiera się na założeniu, że „znaczne” szkody wymuszą niekontrolowane zamknięcie, prowadzące do zestalenia się metalu w tyglach i trwałych uszkodzeń, których naprawa może potrwać co najmniej rok.

W przypadku innych metali ceny były stabilne lub nieznacznie wyższe po tym, jak donosił „Wall Street Journal”, że prezydent USA Donald Trump powiedział swoim współpracownikom, że jest gotowy zakończyć kampanię USA, nawet jeśli Cieśnina Ormuz pozostanie w dużej mierze zamknięta. Jednak miedź, cynk i nikiel nadal odnotowują miesięczne straty, ponieważ wojna podnosi koszty energii i wywołuje ostrzeżenia o globalnym wzroście gospodarczym.

Aluminium było metalem najbardziej dotkniętym skutkami pandemii ze względu na rolę regionu jako głównego dostawcy, którego większość produkcji jest eksportowana. Te zakłócenia spowodowały wzrost cen w innych regionach, w tym w Japonii, podczas gdy Chiny odnotowały wzrost popytu na swoje produkty, ponieważ dominują w globalnej produkcji.

Trzymiesięczne kontrakty na aluminium wzrosły o 3,4% do 3518 dolarów za tonę na London Metal Exchange o godz. 13:26 czasu lokalnego. Ceny innych metali były bardziej stonowane, a miedź praktycznie bez zmian, na poziomie 12 213 dolarów za tonę, nadal spadając o ponad 8% w marcu i zmierzając do największej miesięcznej straty od czerwca 2022 roku.